Kalkulator odsetek ustawowych za opóźnienie i kapitałowych

Odsetki należą się od dnia następującego po terminie płatności. Dzień terminu płatności nie jest jeszcze dniem opóźnienia, bo dłużnik ma cały ten dzień na zapłatę. Kalkulator liczy dni od dnia po terminie do dnia zapłaty włącznie.

Przykład. Termin płatności faktury to 10 kwietnia, a przelew wpłynął 20 kwietnia. Dni opóźnienia to 11, 12, 13 i tak dalej aż do 20 kwietnia, razem 10 dni.

Gdy termin płatności wypada w sobotę albo w dzień ustawowo wolny od pracy, upływa on dopiero w najbliższym dniu roboczym (art. 115 Kodeksu cywilnego). Opóźnienie zaczyna się wtedy od kolejnego dnia. Warto o tym pamiętać, zanim wyślesz notę odsetkową, bo kilka dni różnicy to częsty powód sporu.

Za dzień zapłaty przy przelewie uznaje się zwykle dzień, w którym pieniądze wpłynęły na rachunek wierzyciela, a nie dzień zlecenia przelewu przez dłużnika. Umowa może to ustalić inaczej.

Odsetki ustawowe są powiązane ze stopą referencyjną NBP. Gdy Rada Polityki Pieniężnej zmienia stopę, zmienia się też stopa odsetek. Dług, który jest zaległy od kilku miesięcy, często przechodzi przez dwie albo trzy różne stopy.

Kalkulator dzieli wtedy cały czas opóźnienia na osobne okresy. Każdy okres ma swoją stopę i swoją liczbę dni. Odsetki z każdego okresu liczymy osobno i dodajemy. Nie wolno brać jednej stopy dla całego okresu, ani tej z początku, ani tej z końca, bo wynik będzie zawyżony albo zaniżony.

Ostatnie zmiany stóp w 2025 i 2026 r. były częste: od maja 2025 do marca 2026 stopa odsetek ustawowych za opóźnienie zmieniała się siedem razy, z 11,25 do 9,25 procent. Pełną historię znajdziesz w poradniku odsetki ustawowe za opóźnienie.

Przykład. Faktura na 20 000 zł miała termin płatności 20 lutego 2026 r. Dłużnik zapłacił 31 marca 2026 r. W tym czasie, od 5 marca 2026 r., stopa odsetek ustawowych za opóźnienie spadła z 9,50 do 9,25 procent. Kalkulator pokaże taką rozpiskę:

Obliczenie dla pierwszego okresu: 20 000 × 9,50 / 100 / 365 × 12 = 62,47 zł. Dla drugiego: 20 000 × 9,25 / 100 / 365 × 27 = 136,85 zł. Gdyby ta sama kwota była oprocentowana odsetkami kapitałowymi, wyszłoby 49,32 zł i 107,26 zł, razem 156,58 zł.

W kalkulatorze wybierasz jeden z dwóch rodzajów odsetek ustawowych. To nie są zamienniki, każdy służy do czegoś innego.

• Odsetki ustawowe za opóźnienie (art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego) należą się, gdy dłużnik nie płaci w terminie. Wynoszą stopę referencyjną NBP plus 5,5 punktu procentowego. Tych odsetek używasz przy zaległej fakturze, pożyczce zwróconej po terminie, każdej spóźnionej płatności.
• Odsetki ustawowe kapitałowe (art. 359 § 2 Kodeksu cywilnego) to wynagrodzenie za korzystanie z cudzych pieniędzy, gdy umowa przewiduje oprocentowanie, ale nie podaje stopy. Wynoszą stopę referencyjną plus 3,5 punktu procentowego.

Jeśli w umowie strony ustaliły własną stopę, policz ją w zakładce odsetek umownych, ale pamiętaj o limicie opisanym w poradniku odsetki maksymalne za opóźnienie.

Jeśli obie strony transakcji są przedsiębiorcami albo dłużnikiem jest podmiot publiczny, a faktura dotyczy dostawy towaru lub usługi, zwykle należą Ci się wyższe odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych. W drugim półroczu 2026 r. wynoszą 13,75 procent, czyli o 4,5 punktu więcej niż ustawowe. Do tego dochodzi rekompensata od 40 do 100 euro, w praktyce od każdej faktury za odrębną dostawę lub usługę.

Ustawowe liczysz wtedy, gdy dłużnikiem jest osoba prywatna, gdy dług nie wynika z transakcji handlowej (na przykład zwrot zaliczki po zerwanej umowie, odszkodowanie) albo gdy wolisz dochodzić niższej kwoty, żeby uniknąć sporu o kwalifikację. Do przeliczenia faktur między firmami użyj narzędzia odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych.

Wynik możesz wpisać do wezwania do zapłaty albo noty odsetkowej. Nota jest potrzebna szczególnie wtedy, gdy dłużnik zapłacił samą należność główną, ale bez odsetek. Gotowy wzór znajdziesz w dziale nota odsetkowa.

W pozwie zwykle nie wpisuje się kwoty odsetek, tylko żąda się odsetek ustawowych za opóźnienie od wskazanej kwoty i daty do dnia zapłaty. Sąd i komornik doliczą je sami. Kwotę z kalkulatora warto mieć jednak przed oczami, bo pokazuje, ile realnie kosztuje dłużnika zwłoka.

Odsetki od zaległych odsetek nie są doliczane automatycznie. Wolno ich żądać dopiero od dnia wytoczenia powództwa (art. 482 Kodeksu cywilnego), dlatego kalkulator liczy odsetki proste.