EPU, czyli elektroniczne postępowanie upominawcze dla firm

W EPU może pozywać każdy: firma, osoba prywatna, wspólnota, stowarzyszenie. Pozwanym także może być przedsiębiorca albo konsument. Warunki są trzy.

• Roszczenie musi być pieniężne (art. 505²⁸ § 2 KPC).
• Nakaz musi dać się doręczyć pozwanemu w Polsce.
• Roszczenie musi stać się wymagalne w okresie trzech lat przed dniem wniesienia pozwu (art. 505²⁹ᵃ KPC).

Ostatni warunek jest ważny przy starszych fakturach. Dla faktury między firmami przedawnienie trwa do końca roku, w którym mijają trzy lata, ale do EPU taka faktura nadaje się tylko przez trzy lata od dnia wymagalności. Przykład. Faktura wymagalna 15 marca 2024 r. przedawnia się 31 grudnia 2027 r., ale w EPU można ją pozwać tylko do 15 marca 2027 r. Później pozostaje zwykły sąd. Obie daty dla swojej faktury sprawdzisz w kalkulatorze na stronie przedawnienie faktury.

Od pozwu w EPU pobiera się czwartą część zwykłej opłaty, nie mniej niż 30 zł (art. 19 ust. 2 pkt 2 i art. 20 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Zwykła opłata do 20 000 zł jest stała i zależy od wartości sporu, powyżej wynosi 5 procent. Końcówkę zaokrągla się w górę do pełnego złotego. Tak liczone stawki obowiązują według tekstu ustawy aktualnego w październiku 2026 r., a przed wniesieniem pozwu warto zerknąć na kwotę wyliczoną przez sam system.

Przykład. Pozew o 12 000 zł. Zwykła opłata to 750 zł, w EPU czwarta część, czyli 187,50 zł, po zaokrągleniu 188 zł. W EPU nie można uzyskać zwolnienia od kosztów sądowych. Opłatę uiszcza się elektronicznie w systemie.

Pozwany ma dwa tygodnie od doręczenia nakazu na sprzeciw. Sprzeciw nie wymaga uzasadnienia, a dowodów się do niego nie dołącza. Skuteczny sprzeciw powoduje, że nakaz traci moc, a sąd umarza postępowanie w tym zakresie (art. 505³⁶ KPC).

Wierzyciel musi wtedy wnieść zwykły pozew do sądu właściwego. Jeśli zrobi to w ciągu trzech miesięcy od postanowienia o umorzeniu, skutki prawne wniesienia pozwu, w tym przerwanie biegu przedawnienia, liczą się od dnia pozwu w EPU (art. 505³⁷ § 2 KPC). Opłatę wniesioną w EPU zalicza się wtedy na poczet opłaty od nowego pozwu.

Gdy nakazu nie da się doręczyć w kraju, sąd uchyla go i umarza postępowanie, chyba że powód w wyznaczonym terminie usunie przeszkodę, na przykład wskaże aktualny adres. Dlatego przed pozwem warto sprawdzić adres w rejestrze.

Pozew w EPU przerywa bieg przedawnienia tak samo jak każdy inny pozew. Przez czas trwania postępowania termin nie biegnie. Po uprawomocnieniu się nakazu zaczyna się sześcioletni termin dla roszczenia stwierdzonego orzeczeniem. Gdy EPU zakończy się umorzeniem, a wierzyciel nie zmieści się w trzymiesięcznym terminie na nowy pozew, traci korzyść z daty pierwszego pozwu.

Nakaz z EPU nie jest dobrym miejscem na dług, który jest bliski przedawnienia, a dłużnik prawdopodobnie złoży sprzeciw. Wtedy lepiej od razu wybrać zwykłe postępowanie albo postępowanie nakazowe, jeśli masz dokumenty takie jak pisemne uznanie długu. Szczegóły opisujemy w tekście przerwanie biegu przedawnienia.

Nakaz staje się prawomocny, jeśli w ciągu dwóch tygodni od doręczenia pozwany nie wniósł sprzeciwu. Klauzulę wykonalności dla nakazu z EPU nadaje się w systemie teleinformatycznym, a tak powstały tytuł wykonawczy ma postać elektroniczną. Wniosek do komornika wskazuje ten tytuł z systemu.

Od klauzuli dla nakazu zapłaty nie pobiera się opłaty sądowej. Dalsze kroki, w tym wybór komornika i zajęcie rachunku dłużnika, opisujemy w tekście egzekucja komornicza długu. Pozew w EPU przygotujesz łatwiej, mając wyliczone odsetki i rekompensatę dla każdej faktury, a takie zestawienie tworzy wzór pozew o zapłatę.